atlasarzdigital

بلاک چین چیست؟ توضیح ساده با مثال + ویدئو

بلاک چین چیست؟ توضیح ساده با مثال + ویدئو

بلاک چین (blockchain) چیست، چگونه کار می کند و چه کاربردهایی دارد؟ این‌ها سوالات متداولی هستند که در مورد این فناوریِ انقلابی پرسیده می‌شوند و احتمالا درک آن برای تازه‌کاران و حتی برای حرفه‌ای‌ها چندان ساده نباشد. با ما همراه باشید تا به تمام این سوالات به زبان ساده پاسخ بدهیم.

بلاک چین به زبان ساده

به طور کلی بلاک چین یک نوع سیستم ثبت اطلاعات و گزارش است. تفاوت آن با سیستم‌های دیگر این است که اطلاعات ذخیره شده روی این نوع سیستم، میان همه اعضای شبکه به اشتراک گذاشته می‌شوند و با استفاده از رمزنگاری امکان حذف و دستکاری اطلاعات ثبت شده تقریبا غیرممکن است.

بیت کوین اولین کاربرد از این فناوری بود و از بلاک چین برای ذخیره اطلاعات دارایی کاربران بهره برد. اگر بلاک چین یک سیستم عامل باشد، بیت کوین نرم افزاری روی این سیستم عامل است.

برای درک بهتر به مثال زیر توجه کنید:

من در یک جمع ۱۰۰ نفری، برگه‌ای از اطلاعات را بالا می‌گیرم و همه با تلفن همراهشان از آن برگه عکس می‌گیرند. حالا اگر من آن اطلاعات را نابود کنم یا تغییری در آن دهم دیگر برای آن جمع قابل پذیرش نیست، چون آن‌ها یک کپی از نسخه اصلی را دارند، مگر اینکه من موبایل همه را بگیرم و آن را حذف کنم.

این جمعی که از آن صحبت کردیم می‌تواند بالای چندین میلیون نفر باشد که در بیت کوین و اتریوم و سایر ارزهای بلاک چینی شاهد آن هستیم و یا به صورت خصوصی برای یک جامعه مخصوص باشد.

بلاک چین‌ها همچنین می‌توانند به صورت خصوصی و برای اهداف خاص در یک نهاد یا سازمان مورد استفاده قرار گیرند که به آن بلاک چین سازمانی (Enterprise blockchain) هم می‌گویند. البته به عقیده بسیاری از کارشناسان، بلاک چین‌های سازمانی نمی‌توانند هدف اصلی این فناوری یعنی غیرمتمرکزسازی را به ارمغان آورند.

بلاک چین چگونه کار می‌کند؟

واژه بلاک چین (Blockchain) ترکیبی از دو کلمه Block (بلوک) و Chain (زنجیره) است. این فناوری در حقیقت زنجیره‌ای از بلوک‌هاست.

در هر بلاک، هر اطلاعاتی می‌تواند ثبت شود؛ از جرم و جنایت‌های یک فرد تا نمایش اطلاعات حساب برای دارایی‌ها مانند بیت کوین.

بلاک چین چیست؟ توضیح ساده با مثال + ویدئو
در یک بلاک هر اطلاعاتی می‌تواند ثبت شود.

اطلاعات در بلاک‌ها قرار می‌گیرند و با هم به صورت زنجیره‌ای مرتبط می‌شوند. این زنجیره، بلاک چین را تشکیل می‌دهد.

بلاک چین چیست؟ توضیح ساده با مثال + ویدئو
ساختار گرافیکی بلاک چین

برای مثال بلاکچین زیر را در نظر بگیرید، هر بلاک یک کشور را نشان می‌دهد که نام شهرهای آن کشور در آن ثبت شده است.

بلاک چین چیست؛ توضیح ساده بلاک چین با مثال + ویدئو

یک چیز دیگر هم وجود دارد. هر کدام از این بلاک‌ها چیزی به نام هش دارند. یک هش رشته‌ای از کارکترهاست که با توابع خاصی ساخته می‌شود. هش یک داده یا ورودی همیشه ثابت است. این باعث می‌شود تا از تقلب و تغییر اطلاعات ثبت شده روی بلاک چین جلوگیری به عمل آید.

بلاک چین چیست؛ توضیح ساده بلاک چین با مثال + ویدئو

مثلاً در عکس بالا برای بلاک ایران که حاوی اطلاعات اسم شهرهای تهران، اصفهان و تبریز است، هش بلاک «NYLAC» است.

در بلاک چین، بلاک‌ها علاوه بر اینکه خودشان یک هش دارند، حاوی هش بلاک قبلی هم هستند.

هش در هر بلاک چین با یک تابع ریاضی خاص به‌دست می‌آید که توسعه دهندگان آن را مشخص میکنند. کوچک‌ترین تغییر در اطلاعات یک بلاک، هش آن را به طور کلی تغییر می‌دهد.

مثلاً اگر یک کاراکتر به اطلاعات اسم شهرهای ایران اضافه شود، هش بلاک تغییر می‌کند و در نتیجه بلاک‌های بعدی هم غیر معتبر خواهند شد.

اگر کسی محتوای یک بلاک را تغییر دهد و هش بلاک‌های بعدی را به روز رسانی کند، چه می‌شود؟ این امکان وجود دارد اما شما توزیع را در نظر نگرفته‌اید.

داده‌های بلاک چین در یک کامپیوتر یا سرور خاص ذخیره نمی‌شوند. هر کامپیوتر یا سیستمی که به شبکه وصل شود، یک نسخه از اطلاعات را دریافت می‌کند. به هر کامپیوتری که به شبکه متصل می‌شود و یک کپی از بلاک چین را دریافت می‌کند، نود (Node) می‌گویند.

وقتی شما به یک بلاک چین متصل می‌شوید، یک نسخه از کل داده‌های آن را دریافت می‌کنید. هیچ تغییری در اطلاعت امکان پذیر نیست مگر اینکه بیش از ۵۰ درصد از داده‌های رایانه‌های متصل به شبکه تغییر کند.

فناوری بلاک چین به خودی خود یک فناوری بنیادی نیست بلکه مجموعه‌ای از فرایندهای هش گذاری و رمزنگاری، توزیع جمعی و … است که باعث ایجاد این ایده شده‌اند. قبل از بلاک چین دفاتر کل توزیع شده وجود داشتند.

بلاک چین از دیدگاه فنی

بلاک چین را یک به عنوان بایگانی که اطلاعات روی آن ثبت می شوند، در نظر بگیرید. شاید یک بلاک چین با چیزهایی که با آن بیشتر آشنا هستید، خیلی تفاوت نداشته باشد. مثل ویکیپدیا.

با استفاده از یک بلاکچین، افراد زیادی می توانند گزارشات مختلفی را به یک نوع بایگانی اطلاعات وارد کنند و همچنین کاربران می‌توانند چگونگی ثبت و به روز رسانی اطلاعات را کنترل کنند.

ساختار و نوع کار این فناوری خیلی با نوع کار وب‌سایت ویکیپدیا تفاوت ندارد. مقالات ویکیپدیا هم محصول یک ناشر نیستند. بنابراین در ویکی‌پدیا هم فقط یک فرد اطلاعات را کنترل نمی‌کند.

با این حال، با بررسی‌های عمیق‌تر، تفاوت‌هایی که باعث می‌شود فناوری بلاک چین منحصر به فرد باشد، روشن‌تر می‌شود. در حالی که هر دو در شبکه‌های توزیع شده (اینترنت) اجرا می‌شوند، ویکی‌پدیا در شبکه جهانی وب (WWW)، با استفاده از یک مدل کلاینت سرور، طراحی شده است.

یعنی در ویکیپدیا، داده‌ها روی سرور متمرکز ذخیره می‌شوند. این یعنی حتی اگر کاربران هم نخواهند، یک یا چند نفر به تمام داده‌ها کنترل دارند و می‌توانند آن‌ها را تغییر دهند یا به طور کامل پاک کنند.

در ویکی‌پدیا، یک کاربر(کلاینت)، با مجوزهایی که در حساب کاربری خود توسط سیستم برایش تعیین می‌شود، قادر است همه یا برخی از ورودی های ویکی‌پدیا را که در یک سرور متمرکز ذخیره شده‌اند، تغییر دهد.

هر زمان که یک کاربر به صفحه ویکیپدیا دسترسی پیدا کند، نسخه به روز شده دیتابیس (مسترکپی) را دریافت می‌کند. اما تفات اصلی این است که کنترل پایگاه داده همچنان با مدیران ویکی‌پدیا باقی می‌ماند و کنترل دسترسی‌ها و مجوزها توسط یک مقام مرکزی حفظ می‌شود. به نوعی مدیران ویکی‌پدیا می‌توانند یک مقاله را هر زمان که بخواهند حذف کنند.

اما در بلاکچین، مالک اطلاعات پایگاه داده همان کاربران شبکه هستند و اطلاعات ثبت شده روی آن پاک نمی‌شود.

کاربردهای بلاک چین

بلاک چین چیست؟ توضیح ساده با مثال + ویدئو
تمرکززدایی جهان: رویای دیرینه بشر

همانطور که گفتیم بیت کوین و ارزهای دیجیتال غیرمتمرکز، مهم‌ترین موفق‌ترین کاربرد فناوری بلاک چین هستند. به عنوان مثال در بیت کوین با استفاده از این تکنولوژی امکان تقلب، دوبار خرج کردن پول و برگشت تراکنش‌ها از بین می‌رود.

اما این فناوری می‌تواند به جز ارزهای دیجیتال، کاربردهای زیاد دیگری هم داشته باشد و هر کجا نیاز به فضایی برای ذخیره داده و از بین بردن نیاز به اعتماد باشد، امکان استفاده از آن وجود دارد.

به عنوان نمونه انتخابات الکترونیکی و بدون تقلب می‌تواند یکی از کاربردهای بلاک چین باشد. با استفاده از این نوآوری می‌توان تا حد زیادی خطر تقلب در انتخابات و نیاز به نیروی انسانی را کاهش داد.

یا برای یک نمونه دیگر می‌توان به استفاده از بلاک چین در زنجیره تامین و حمل و نقل اشاره کرد. کارخانه‌جات و شرکت‌های تولیدکننده می‌توانند اطلاعات کالاها و حمل و نقل خود را از ابتدا تا رسیدن به دست مشتری روی پایگاه داده ثبت می‌کنند که این کار اصالت کالاها و کیفیت مواد اولیه را برای مشتری تضمین می‌کند.

با این فناوری می‌توان درست مثل یک جامعه یا سازمان، نوعی حاکمیت را در یک سیستم به‌ وجود آورد که همه بتوانند نسبت به سهامشان و اختیاراتی که دارند در جلو بردن آن سیستم سهیم باشند.

همچنین با این فناوری می‌شود دارایی‌ها را به توکن‌های دیجیتال تبدیل کرد و آن‌ها را به صورت یک دارایی قابل انتقال عرضه کرد. به عنوان مثال، ارزش یک خانه را به هزاران توکن دیجیتال تبدیل می‌کنند و آن‌ها را نسبت به بودجه متقاضیان به فروش رساند تا افراد زیادی (حتی از کشورهای دیگر) بتوانند در آن خانه سرمایه‌گذاری کنند.

مطالعه بیشتر در مورد کاربردهای این تکنولوژی: کاربرد های یک بلاک چین چیست؟

البته هنوز در دنیای واقعی به صورت گسترده بلاک چین مورد استفاده قرار نمی‌گیرد و با اینکه این فناوری غیرمتمرکز است، در بسیاری از کارها با وجود آن باز هم مجبور به تکیه کردن به نهادها و سازمان‌های متمرکز هستیم. اما با فراهم شدن زیرساخت‌های لازم مثل توسعه هوش مصنوعی یا اینترنت اشیاء می‌توان به کاربردهای بیشتر این فناوری امیدوار بود.

جمع‌بندی

بلاک چین یک فناوری است که امکان ثبت اطلاعات به صورت دائمی و بدون امکان تغییر را فراهم می‌کند.

این فناوری در حقیقت نوعی دیتابیس یا پایگاه داده است که روی یک یا چند سرور خاص قرار ندارد بلکه روی تمام کامپیوترهایی که به شبکه متصل می‌شوند، توزیع شده است. به دلیل بهره بردن از رمزنگاری و ثبت آن در همه کامپیوترهای شبکه، گزارشات ثبت شده قابل هک یا حذف نیستند.

بیت کوین اولین کاربرد این فناوری بود اما از این سیستم انقلابی برای هر سیستمی که نیاز به ثبت گزارش داشته باشد می‌توان بهره برد.

110
دیدگاه کاربران

avatar
66 رشته دیدگاه‌ها
44 پاسخ‌های
7 دنبال‌کنندگان
 
دیدگاه با بیشترین واکنش‌
داغ‌ترین رشته دیدگاه
76 نویسندگان دیدگاه‌ها
محمد آذرنیوارمدیرفاطمهسید علیداود بختیاری نویسندگان اخیر دیدگاه‌ها
مدیر
مدیر

سلام و وقت بخیر
ممنون از فیلم آموزشیتون.در جایی از آموزش گفتین وقتی یه نفر وارد شبکه میشه.یه کپی از بلاکچین در اختیارش قرار می گیره،این گره یا نود میتونه با استفاده از این کپی صحت اطلاعات دریافت شده رو تایید کنه.
منظور از این “این گره یا نود میتونه با استفاده از این کپی صحت اطلاعات دریافت شده رو تایید کنه.” چیه؟؟ این گره یا نود اینجا چیو میگه؟معنی نود رو میدونم.ولی این جمله رو متوجه نمیشم.ممنون

داود بختیاری
داود بختیاری

سلام دوست عزیز ممنون از توضیح جامع و روان. ممنون میشم به چند سوال بنده پاسخ بدین.
1-پایگاه داده بلاک چین چیه؟
2-زبان پیاده سازی بلاک چین چیه؟

علیرضا لطیفی
علیرضا لطیفی

درود؛ خیلی روان و قابل فهم توضیح دادید. چند مقاله دیگه هم خونده بودم اما سردرگم بودم. مرسی از شما.

Unknown
Unknown

سایت شما فوق العاده س

زینب سادات گلستان
زینب سادات گلستان

با سلام، تعریف بلاکچین خیلی واضح و روان بود. بسیار سپاسگزارم
لطفا برای اطلاعات تکمیلی از سایت من هم دیدن کنید.

علی سلطانی
علی سلطانی

با سلام، مقاله کامل و روان و سلیس و عامه فهم بود
با سپاس فراوان!

الیاس تیموری
الیاس تیموری

سلام
بسیار مقاله جامع و مفیدی بود

babak moradi
babak moradi

سلام آیا امکان انتقال دلار به حساب بلاک چین وجود دارد

Mini man
Mini man

سلام
من یچیزی رو واقعا نمیفهمم
الان این همه پردازش سودش میره تو جیب چه کسی؟
دقیقا الان این ارز دیجیتالی که استخراج میشه به چه کسی سود میرسه ؟
آخه نمیشه که یه پردازش بکنی با دستگاه ماینر بعد بهت پول بدن
اینجا یجای کار انگار میلنگه
نمیتونم بفهمم برای چی دارن محاسبه میکنن
لطفا یه توضیح بدین چون من هنگ کردم واقعا

رضا اصلانی
رضا اصلانی

سلام جناب آذرنیوار

می خواستم بدونم سود استخر های استخراج از چیه؟ آیا اونا از ماینر ها سود می برن؟ چطور میشه بهشون اعتماد کرد که بدون اجازه از ارزهای استخراج شده ی ماینرها سو استفاده نکنن و برای خودشون برداشت نکنن؟
ممنون از شما و سایت خوبتون

مجید افسری
مجید افسری

سلام خسته نباشید. من متوجه نشدم پس این خرید و فروشهایی که انجام میشه از چه حسابی ویا به چه حسابی پول واریز میشه؟ممنون میشم اگه راهنمایی کنید

محسن
محسن

سلام وقت بخیر
یه سوالی ذهن منو درگیر کرده
برای ذخیره اطلاعات بلاک ها(مثلا بیت کوین) به حافظه زیادی نیاز داریم
میلیون ها بیت کوین که چندصد ترابایت حافظه نیاز دارند. آیا این اطلاعات همگی بر روی همه کامپیوترها ذخیره می شوند؟
لطفا در این مورد توضیح بدید

sasi
sasi

سلام.
من بین کوین خریدم اشتباهی به کیف پول یه نفر دیگه ریختم. میشه پیداش کرد؟

farzad
farzad

سلام خسته نباشید
کسی قیلتر شکن برای ورود به سایت بلاکچین داره؟
ممنون میشم راهنمایی کنید

آروین شاه پسند
آروین شاه پسند

دوست عزیز بلاک چین ضد قیلتره و نیاز به قیلتر شکن برای ورود نداره ولی باید برای ورود به حساب بلاک جین خودت همزمان سایت بلاک چین و ایمیلت رو در مرورگر باز کنی و بعد از دیدن پیام “ایمیل خود را چک کنید” که به انگلیسی مینویسه باید ایمیلت رو باز و روی لینکی که داده کلیک کنی تا بتونی وارد حساب بشب یکم قلق داره ولی سخت نیست با تشکر از سایت بی نظیر ارز دیجیتال.

farzad
farzad

بدون قیلتر شکن تا حالا نتونستم وارد بشم هرچی روی دکمه log in کلیک میکنم هیچ جوابی نمیده ولی وقتی که با قیلتر شکن میرم فورا ایمیل تاییدیه رو برام میفرسته

فاطمه
فاطمه

اون vpn یا فیلترشکنه نه قیلتر شکن… وای دارم قهقه میزنم… اول فک کردم مشکل املاییه بعد دیدم همش قیلتر شکنه

محدثه
محدثه

ممنون از توضیح کاملتون .

بازخورد
feedback
بازخورد شما درباره ارزدیجیتال

این بازخورد برای صفحه بلاک چین چیست؟ توضیح ساده با مثال + ویدئو ارسال خواهد شد.

گزارش خطا
  • گزارش خطا
  • انتقادات و پیشنهادات
  • نیاز به راهنمایی

ارزهای دیجیتاللیست کامل
اخبار و مقالاتاخبار و مقالات بیشتر
صرافی ارزهای دیجیتالصرافی های بیشتر
دستگاه ماینر ارزهای دیجیتالدستگاه های بیشتر
موردی یافت نشد.